Diterpeny – występowanie w przyrodzie i właściwości

Czystek (Cistus)

Do diterpenów zaliczamy dwudziestowęglowe związki (C20H32) – tetramery reszt izoprenowych oraz ich pochodne tlenowe (diterpenoidy).

(izopren posiada 5 atomów węgla, diterpen zawiera więc 2×5 atomów węgla)

Ze względu na dużą masę cząsteczkową diterpeny charakteryzują się wysoką temperaturą wrzenia, są trudno lotne z parą wodną i nie przechodzą do frakcji olejkowej w procesie destylacji, pozostając w postaci stałej jako substancje żywiczne.

Przegląd diterpenów i ich właściwości:

  • kwas abietynowy i inne kwasy żywiczne – wydzielane z drewna drzew iglastych w celu ochrony przed infekcjami i atakiem owadów
  • forskolina (kolforzyna) – zwiększa siłę skurczu serca, rozszerza naczynia krwionośne, obniża ciśnienie i hamuje agregację płytek krwi. aktywuje cyklazę adenylanową, co wzmaga biosyntezę cAMP w sercu
  • akonityna i inne diterpenowe alkaloidy tojadu (Aconitum) – należą do najsilniejszych trucizn roślinny
  • stewiozyd – glikozydowy diterpen jest stosowany jako słodzik
  • taksol (paklitaksel) – z cisu krótkoigłowego (Taxus brevifolia) – jest  lekiem przeciwnowotworowym, stosowanym jak tzw “chemia”
  • retinol (wit A) – alkohol retinowy, niezbędny do prawidłowej czynności nabłonków, a także pełni rolę w procesach widzenia
  • diterpenoidy z grupy labdanu, występujące w absolucie otrzymywanego z czystka ladanowego (Cistus ladanifer) – mają ciepły, balsamiczny zapach ambry i są składnikiem perfum, jako najwyższej klasy utrwalacze
  • gorycze diterpenowe

Może Cię jeszcze zainteresować:

 

źródła:

  • Stanisław Kohlmünzer – Farmakognozja
  • 145
  •  
  •  
  •  
  •  
Written By
More from Ola

Mącznica lekarska (niedźwiedzie grono) – surowiec zielarski, który zanika…

Dziś dalszy ciąg jagód o zimozielonych pędach, spotykanych na dalekiej i bliskiej...
Read More

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *